Ontslag met wederzijds goedvinden
Ontslag met wederzijds goedvinden is de meest voorkomende manier om een arbeidsovereenkomst te beëindigen in Nederland. In plaats van een ontslagprocedure via het UWV of de kantonrechter, maken werkgever en werknemer samen afspraken over het einde van het dienstverband. Deze afspraken worden vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst (VSO). In dit artikel leest u hoe ontslag met wederzijds goedvinden werkt, wat uw rechten zijn en waar u op moet letten.
Inhoudsopgave
Wat is ontslag met wederzijds goedvinden?
Ontslag met wederzijds goedvinden houdt in dat werkgever en werknemer samen overeenkomen dat het dienstverband eindigt. Het is geen eenzijdig ontslag door de werkgever, maar een gezamenlijke beslissing die wordt vastgelegd in een schriftelijke overeenkomst.
De wettelijke basis hiervoor is artikel 7:670b BW, dat bepaalt dat een arbeidsovereenkomst met schriftelijke instemming van de werknemer kan worden beëindigd. De wetgever heeft hierbij een belangrijke bescherming ingebouwd: de bedenktermijn van 14 dagen, waarbinnen u de overeenkomst zonder opgave van redenen kunt ontbinden.
In de praktijk komt het initiatief voor ontslag met wederzijds goedvinden vrijwel altijd van de werkgever. De werkgever wil om bepaalde redenen afscheid nemen en biedt een vaststellingsovereenkomst aan als alternatief voor een formele ontslagprocedure. Dit is voor de werkgever aantrekkelijk omdat het sneller en zekerder is dan de weg via het UWV of de kantonrechter.
Verschil met andere ontslagvormen
Het is belangrijk om ontslag met wederzijds goedvinden te onderscheiden van andere ontslagvormen:
- Ontslag via het UWV — bij bedrijfseconomische redenen of langdurige arbeidsongeschiktheid vraagt de werkgever toestemming bij het UWV. U heeft hier geen keuze: als de vergunning wordt verleend, mag de werkgever eenzijdig opzeggen.
- Ontslag via de kantonrechter — bij persoonlijke gronden (disfunctioneren, verstoorde arbeidsrelatie) verzoekt de werkgever de kantonrechter om ontbinding. De rechter beslist.
- Ontslag op staande voet — eenzijdig ontslag per direct door de werkgever wegens een dringende reden.
- Ontslag met wederzijds goedvinden — u stemt vrijwillig in met het einde van het dienstverband. Er is geen procedure bij het UWV of de kantonrechter nodig.
Waarom kiest de werkgever voor wederzijds goedvinden?
Ontslag met wederzijds goedvinden via een VSO is voor werkgevers aantrekkelijk omdat het sneller is (geen wekenlange procedure), zekerder (geen risico op afwijzing door UWV of rechter) en discreter (geen openbare zitting). Dit geeft u als werknemer een onderhandelingspositie: de werkgever heeft er belang bij dat u instemt, en u kunt voorwaarden stellen.
De vaststellingsovereenkomst
De afspraken bij ontslag met wederzijds goedvinden worden vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst (VSO), ook wel beëindigingsovereenkomst genoemd. De VSO regelt alle aspecten van het einde van het dienstverband. Een volledige VSO bevat onder meer:
- De einddatum van het dienstverband
- De reden van beëindiging (bij voorkeur “op initiatief van de werkgever”)
- De hoogte van de ontslagvergoeding
- Eventuele vrijstelling van werk gedurende de opzegtermijn
- De afhandeling van vakantiedagen en vakantiegeld
- Een positief getuigschrift
- De finale kwijting (wederzijdse kwijtschelding van verdere aanspraken)
- De bedenktermijn van 14 dagen
Voor een volledig overzicht van alle punten die in een VSO moeten staan, raadpleeg onze VSO checklist.
Belangrijke voorwaarden in de VSO
Initiatief werkgever
Voor het behoud van uw WW-rechten is het cruciaal dat in de VSO is vastgelegd dat het initiatief tot beëindiging bij de werkgever ligt. Als het UWV constateert dat u zelf het initiatief heeft genomen, kan uw WW-uitkering worden geweigerd wegens verwijtbare werkloosheid.
Neutrale ontslaggrond
De VSO mag geen verwijzing bevatten naar een dringende reden of ernstig verwijtbaar handelen van de werknemer. Een neutrale formulering, zoals “verschil van inzicht over de uitvoering van de functie” of “bedrijfsorganisatorische redenen”, is WW-veilig.
Correcte einddatum
De einddatum moet rekening houden met de fictieve opzegtermijn. Als de einddatum te vroeg is, ontstaat er een periode waarin u geen loon én geen WW-uitkering ontvangt. De opzegtermijn hangt af van de duur van uw dienstverband.
Concurrentiebeding
Als uw arbeidsovereenkomst een concurrentiebeding bevat, is het verstandig om in de VSO op te nemen dat dit beding komt te vervallen. Zo voorkomt u beperkingen bij het zoeken naar een nieuwe baan.
De ontslagvergoeding
Bij ontslag met wederzijds goedvinden heeft u géén wettelijk recht op de transitievergoeding, omdat de transitievergoeding alleen verschuldigd is bij eenzijdige beëindiging door de werkgever (artikel 7:673 BW). In de praktijk wordt de transitievergoeding echter altijd als referentiepunt gehanteerd en veelal ook daadwerkelijk opgenomen in de VSO.
De vergoeding in een VSO kan bestaan uit:
- Transitievergoeding als basis — 1/3 bruto maandsalaris per dienstjaar als minimale referentie
- Aanvullende vergoeding — afhankelijk van uw onderhandelingspositie is er vaak ruimte voor een hogere vergoeding
- Vergoeding juridische kosten — de werkgever vergoedt de kosten van juridische bijstand (gebruikelijk tussen € 750 en € 1.500 exclusief btw)
Factoren die de vergoeding beïnvloeden
De uiteindelijke vergoeding hangt af van diverse factoren: de sterkte van het ontslagdossier van de werkgever, uw leeftijd en arbeidsmarktpositie, de duur van het dienstverband, de reden van ontslag, en de urgentie bij de werkgever. Hoe zwakker de positie van de werkgever, hoe meer ruimte er is voor een hogere vergoeding.
WW-rechten bij wederzijds goedvinden
Een veelgestelde vraag is of u na ontslag met wederzijds goedvinden recht heeft op een WW-uitkering. Het antwoord is: ja, mits de VSO aan bepaalde voorwaarden voldoet. Het UWV beoordeelt bij de WW-aanvraag of u verwijtbaar werkloos bent geworden. De drie belangrijkste voorwaarden zijn:
- Initiatief werkgever — het initiatief tot beëindiging moet bij de werkgever liggen
- Geen dringende reden — er mag geen sprake zijn van een dringende reden voor ontslag
- Correcte opzegtermijn — de fictieve opzegtermijn moet in acht zijn genomen bij het bepalen van de einddatum
Lees meer in ons uitgebreide artikel over WW-rechten bij een vaststellingsovereenkomst.
De bedenktermijn van 14 dagen
Na ondertekening van de vaststellingsovereenkomst heeft u een wettelijke bedenktermijn van 14 dagen (artikel 7:670b lid 2 BW). Binnen deze termijn kunt u de overeenkomst zonder opgave van redenen ontbinden door middel van een schriftelijke verklaring aan uw werkgever.
Als de bedenktermijn niet in de VSO is vermeld, wordt deze automatisch verlengd tot 21 dagen (artikel 7:670b lid 3 BW). De werkgever heeft er dus belang bij om de bedenktermijn expliciet op te nemen.
De bedenktermijn biedt u een veiligheidsnet: u kunt de VSO tekenen en vervolgens alsnog juridisch advies inwinnen. Als blijkt dat de voorwaarden ongunstig zijn, kunt u de overeenkomst binnen de termijn ontbinden. Lees meer over de bedenktermijn bij een vaststellingsovereenkomst.
Onderhandelen over de VSO
Het eerste aanbod van de werkgever is zelden het beste aanbod. Onderhandelen over de VSO is vrijwel altijd mogelijk en verstandig. Punten waarover u kunt onderhandelen:
- De hoogte van de vergoeding — vraag meer dan de transitievergoeding, zeker als het dossier van de werkgever zwak is
- Vrijstelling van werk — met behoud van salaris, zodat u kunt zoeken naar een nieuwe baan
- Einddatum — verleng de einddatum om meer opbouw van vakantiedagen en pensioen te krijgen
- Concurrentiebeding laten vervallen — zodat u vrij bent in uw keuze voor een nieuwe werkgever
- Vergoeding juridische kosten — vraag de werkgever de kosten van uw jurist te vergoeden
- Outplacement of scholingsbudget — begeleiding bij het vinden van een nieuwe baan of budget voor opleiding
Laat uw VSO controleren voordat u tekent
Onze juristen beoordelen gratis uw vaststellingsovereenkomst en adviseren u over de onderhandelingsmogelijkheden. Teken niet voordat u weet of er meer uit te halen valt. U ontvangt op werkdagen binnen 1 uur reactie.
Upload uw VSOPraktische tips
- Teken nooit onder druk — u bent niet verplicht om direct te tekenen. Neem de tijd om de VSO te laten beoordelen door een jurist.
- Laat de VSO altijd controleren — ook als de voorwaarden redelijk lijken, kan een jurist vaak verbeterpunten vinden.
- Controleer de WW-veiligheid — zorg ervoor dat het initiatief bij de werkgever ligt, er geen dringende reden is vermeld en de opzegtermijn correct is berekend.
- Onderhandel altijd — het eerste aanbod is bijna nooit het beste. Hoe zwakker het dossier van de werkgever, hoe meer ruimte er is.
- Denk aan het concurrentiebeding — als er een concurrentiebeding in uw contract staat, laat het vervallen in de VSO.
- Benut de bedenktermijn — ook na tekenen heeft u nog 14 dagen om de VSO te ontbinden als dat nodig is.
Veelgestelde vragen
Ben ik verplicht om in te stemmen met ontslag met wederzijds goedvinden?
Nee, u bent niet verplicht om een vaststellingsovereenkomst te tekenen. Ontslag met wederzijds goedvinden is per definitie vrijwillig. Als u niet tekent, moet de werkgever een formele ontslagprocedure starten via het UWV of de kantonrechter. U mag weigeren, maar het is verstandig om de VSO eerst te laten beoordelen — soms is een goede VSO voordeliger dan het afwachten van een ontslagprocedure.
Heb ik recht op een WW-uitkering na ontslag met wederzijds goedvinden?
Ja, mits de vaststellingsovereenkomst aan bepaalde voorwaarden voldoet: het initiatief moet bij de werkgever liggen, er mag geen dringende reden zijn en de fictieve opzegtermijn moet in acht zijn genomen. Laat de VSO controleren om zeker te zijn van uw WW-rechten.
Heb ik recht op de transitievergoeding bij wederzijds goedvinden?
Juridisch gezien niet automatisch, omdat de transitievergoeding alleen verschuldigd is bij eenzijdige beëindiging door de werkgever. In de praktijk wordt de transitievergoeding echter als minimum gehanteerd en vaak ook daadwerkelijk opgenomen in de VSO. U kunt bovendien onderhandelen over een hogere vergoeding.
Kan ik de vaststellingsovereenkomst nog ongedaan maken na tekenen?
Ja, u heeft een wettelijke bedenktermijn van 14 dagen na ondertekening (artikel 7:670b lid 2 BW). Binnen deze termijn kunt u de VSO zonder opgave van redenen schriftelijk ontbinden. Als de bedenktermijn niet in de VSO is vermeld, is de termijn zelfs 21 dagen.
Kan ik ontslagen worden met wederzijds goedvinden tijdens ziekte?
Ontslag met wederzijds goedvinden is ook tijdens ziekte mogelijk, maar brengt extra risico’s met zich mee. Als u ziek bent, heeft u mogelijk recht op een Ziektewetuitkering in plaats van WW. Het UWV kan oordelen dat u een “benadelingshandeling” heeft gepleegd door akkoord te gaan met de VSO. Lees meer over VSO bij ziekte en laat uw situatie altijd beoordelen door een jurist.
Wat als mijn werkgever druk uitoefent om te tekenen?
U bent nooit verplicht om direct te tekenen. Als uw werkgever onredelijke druk uitoefent, kan dit een grond zijn om de overeenkomst later aan te tasten wegens wilsgebrek (dwaling, bedrog of misbruik van omstandigheden). Laat de VSO eerst beoordelen en neem de tijd die u nodig heeft.
Hoeveel kost het om een VSO te laten controleren?
Bij OntslagLegal kunt u uw vaststellingsovereenkomst gratis laten controleren. Onze juristen beoordelen de VSO en adviseren u over de mogelijkheden. In veel gevallen vergoedt uw werkgever ook de kosten van juridische bijstand als onderdeel van de VSO.